
ADA ÇAYI
Lâtincesi : Salvia officinalis
Almanca Adı: Salbeiblatt
Diğer İsimleri: Dişotu ve meryemiye
Özellikleri :Eterli uçucu yaÄŸlar, yüzde 30 thujon, yüzde 5 cineol, linalol, borneol, salven, pinen ve kâfur; tanenler, triterpenoitler, flavonlar; östrojen benzeri maddeler ve reçineli bileÅŸikler içerir. Genellikle Akdeniz Bölgesi'nde ve Ege Bölgesi'nde yetiÅŸen, baÅŸlık biçiminde çiçek açan, güzel kokulu bir bitkidir. Sadece Anadolu'da 90 kadar deÄŸiÅŸik türü yetiÅŸir. Dünyada, Orta Avrupa ve Balkanlar'da bulunur. Eski Mısırlılar bitkiyi, doÄŸurganlık, bereket ve veremlilik amacıyla-kullanmışlardır. MenekÅŸeye benzeyen çiçekleri yaz aylarında açar. Çok eski çaÄŸlardan beri ünlü bir ÅŸifalı bitki olarak tanınır. Günümüzde pek çok ilacın takribinde, adaçayı ekstreleri bulunur. Temmuz ayında toplanan bitki, gölge ve havadar yerlerde kurutulur. Adaçayı çiçekler açmadan önce öÄŸle sıcağında toplanırsa daha etkili olur.
Önerilen hastalıklar : Çok iyi bir antiseptik olan adaçayı, kuvvet verici ve uyarıcı etkisi nedeniyle tercih edilir. Gece uyku düzenini saÄŸlayıcı bir etkisi vardır. Mikrop, virgül mantar ve virüslerin oluÅŸumuna karşı tedavi edici özelliÄŸi bulunur. Hastalık sonrası kullanıldığında, bedeni kuvvetlendirir. Mide bulantısını kesip, sindirimi düzenler. KaraciÄŸer hastalıklarına ÅŸifadır. GöÄŸsü yumuÅŸatır, bademcik ve diÅŸeti iltihaplarına iyi gelir. En etkili nezle ilacıdır.
İçerdiÄŸi cineol gibi etkili maddeler sebebiyle öksürüÄŸü engeller, tabii bir antibiyotiktir. Astımdaki sıkıntıları geçirir, kan temizleyici etkileri vardır. Yüksek tansiyonu düÅŸürür, gece terlemelerin en aza indirir.
Menopoz sıkıntılarını azaltır, iltihap kurutucu özelliÄŸi vardır. Adaçayı Yağı, Antiseptik özelliÄŸi olan adaçayı yağı, yara üzerine tatbik edilerek kullanılır.
Tedavi edici özelliÄŸi olan adaçayı yağından günde 3 damla, 1 fincan suya damlatılarak içilir. BronÅŸit, astım ve adet
düzensizliÄŸinde kullanılır. Yüksek miktarda kullanılması zararlıdır.
Kullanım Åžekli ve Dozu: Çay Demlenerek hazırlanır. 2 dakikadan fazla kaynatırsanız, çok yararlı olan bu çay, aşırı kullanımda zararlı bir maddeye dönüÅŸebilir. Bir tatlı kaşığı dolusu yaprak, bir su bardağı dolusu kaynar derecede suyla haÅŸlanır. Üstü kapalı olarak 10 dakika demlendikten sonra süzülür. Bu karışımdan günde 2-3 bardak içilir. Taze bitki kullanılması durumunda 4-5 dakika demleme süresi yeterlidir.
DiÄŸer bir terkibinde ise, kaynamakta olan 1 litre suyun içine, kuru yaprak veya çiçek karışımından yarım avuç atılır. Demlenir ve yemeklerden sonra 1 fincan içilir. Yaz ve kış çay yerine kullanılabilir.
Yan Etkileri:İçinde doÄŸal fitoöstrojenlerin olması nedeniyle, erkeklerin aşırı miktarda ve çok uzun süreli kullanmaları önerilmez. Aşırı kullanımda kan basıncı yüksesebilir. Sürekli olarak yüksek dozda alınmamalı, günde 3 kahve fincanından fazla içilmemelidir. Hamilelik döneminde kullanılmaz.